Ogród Zoologiczny Zoo Safari Łódź

Kulany Turkmeńskie

Kułany

(Equus hemionus kulan)

Występowanie: Turkmenistan, Afganistan i Iran. Zamieszkuje stepy, suche łąki, obszary górskie, półpustynie i pustynne równiny.
Morfologia: Jest jednym z większych podgatunków kułana azjatyckiego. Dorasta do ok. 140 cm w kłębie i może ważyć nawet do 350 kg. Sierść na grzbiecie bułana, latem ciemniejsza niż zimą, natomiast brzuch, zad, nogi i chrapy są koloru białego. Kułany należą do tzw. półosłów, ponieważ łączą w sobie cechy osłów i koni.
Tryb życia i zachowanie: Są aktywne głównie nad ranem i o zmierzchu. Samice wraz z młodymi tworzą luźne, wędrujące stada, najczęściej trzymając się w grupach do pięciu matek. Dorastające osobniki płci męskiej, po opuszczeniu stada macierzystego, początkowo tworzą grupy kawalerskie, z czasem wybierając samotniczy tryb życia na terytorium, którego granicę oznaczają kałem i które zaciekle bronią przed innymi samcami. Zdarza się spotykać te zwierzęta w zbiorowiskach nawet po 1200 osobników, jednak jest to tymczasowe, związane z odnalezieniem dobrego źródła pożywienia lub wody - po wyczerpaniu zapasów mniejsze grupy rozchodzą się, każda w swoją stronę. Jest to gatunek raczej agresywny i w przeciwieństwie do osła domowego, kułanów nigdy nie udało się oswoić.
Pokarm: Roślinożerne. Głównym składnikiem ich diety są trawy i zioła, ale także liście, gałęzie krzewów, korzenie, sukulenty, a nawet owoce. Ponieważ w rejonach, w których żyją, dostęp do wody jest często ograniczony, kułany potrafią znajdować jej źródła pod powierzchnią ziemi i wykopać do niej dostęp – ze zbiorników przez nie wykopanych często korzystają później inne zwierzęta. Dodatkowo bardzo dobrze wykorzystują wodę zawartą w pożywieniu, a zimą potrafią jeść śnieg, jako jej substytut.
Rozmnażanie: Rozród u kułanów wykazuje sezonowość – Okres godowy i porody zbiegają się w czasie i występują od kwietnia do września, z największym nasileniem w okolicach czerwca i lipca. Ciąża trwa 11 miesięcy, klacz rodzi zwykle 1 źrebię o masie 25 kg, które wstaje już po ok. 15-20 minutach od narodzin. Czasem zdarza się, że któryś z dominujących samców zabija „cudze” młode, żeby ponownie zapłodnić klacz. Kułany osiągają dojrzałość płciową w wieku ok. 2 lat, natomiast do pierwszej kopulacji dochodzi zwykle w wieku ok. 3-4 lat.
Długość życia: W naturze przeżywają ok. 14 lat, w niewoli nawet do 26 lat
Ochrona: Kułan nie jest już gatunkiem zagrożonym wyginięciem. W Czerwonej Księdze Gatunków Zagrożonych posiada obecnie kategorię NT (bliskie zagrożenia).